Boeren Teus en Jan van der Wind gebruiken het middel Kopros, een mengsel van bacteriën, op hun melkveebedrijf om stikstofuitstoot te verminderen. Hun ervaringen wijzen op minder geur en verbeterde bodemkwaliteit. Hoewel er nog geen wetenschappelijk bewijs is, hebben 80 Nederlandse boeren Kopros al omarmd als een alternatieve oplossing voor stikstofproblemen.
In een extra aflevering van Op z’n Kop! bespreken Marianne Zwagerman en Rick van Velthuysen met wetenschapsjournalist Geesje Rotgers en ingenieur Wouter de Heij de actuele staat van de natuur in Nederland. De gasten analyseren recent gepresenteerde plannen van Femke Wiersma en delen hun inzichten over water en natuur.
Het verhaal verbindt drie generaties rond stikstof, dat van een basis voor voedselproductie is veranderd in een ecologisch probleem. Terwijl Limburg economisch achteruitging na de mijnsluitingen, bloeide Almere op door visie en planning. Het pleidooi is voor innovatie boven krimp, om Nederland welvarend en duurzaam te houden.
In Nederland is het stikstofbeleid afhankelijk van computermodellen zoals Aerius en de Kritische Depositiewaarde (KDW), maar deze zijn vaak onnauwkeurig. Expertstudies tonen significante meetfouten aan, wat leidt tot onterechte beleidsbeslissingen. Er is een dringende nood aan betere wetenschappelijke metingen en het herzien van toegestane stikstofdrempels.
Slimme verwerking van dierlijke mest is essentieel voor het oplossen van de stikstofproblematiek in Nederland. Mestvergisting en hygiënisatie bieden circulaire mogelijkheden voor landbouw en export. De innovatie van TOP bv maakt digestaat beter inzetbaar, wat helpt om nutriëntenoverschotten om te zetten in waardevolle producten en de milieudruk te verlichten.
De Omgevingswet en de RAV-lijsten beogen de milieu- en ruimtelijke regelgeving te integreren, met de RAV-lijst als referentie voor emissiearme veehouderijsystemen. De TAP beoordeelt innovaties, maar hoge kosten kunnen kleinere bedrijven uitsluiten. De kritieken over systeemeffectiviteit bedreigen de sector en vereisen verbeteringen in plaats van afkeuringen.
De Nederlandse veehouderij staat voor de uitdaging van stikstofreductie. De Lely Sphere, een circulair stalsysteem, vermindert de ammoniakuitstoot met 77% door mest en urine te scheiden. Het systeem biedt melkveehouders economische voordelen, zoals besparingen op kunstmest. Innovaties zoals de Lely Sphere zijn essentieel voor duurzame landbouw.
In november 2026 moeten grote pluimveehouderijen in Duitsland voldoen aan strengere luchtzuiveringseisen om stikstofuitstoot te verminderen. Het strooiseladditief ‘Improbed’ zou hierbij een rol kunnen spelen. DLG-tests tonen aan dat het additief de ammoniakuitstoot met 58,2% kan verlagen, maar erkenning door de wetgever is nog onzeker.
FarMin BV biedt een innovatieve oplossing om stikstofuitstoot in de landbouw te verminderen door magnesiumchloride (MgCl₂) aan mest toe te voegen, wat leidt tot de vorming van struviet en een emissiereductie van 30-40%. De methode kan bodemkwaliteit verbeteren en gewasopbrengsten verhogen, hoewel er aandachtspunten rondom magnesiumbalans zijn. Veldproeven tonen veelbelovende resultaten.
