STIKSTOFINFO
Ammoniak & Stikstof Dossier
EMISSIEMODEL // VERSIE 6

Melkvee emissiecalculator v6

Bereken de ammoniakemissie via het ketenmodel (stal + mestopslag + aanwending), toets aan de norm, en verken maatregelen met Monte-Carlo onzekerheidsanalyse. Gebaseerd op WUR-rapport Ros & De Vries (2026), Poteko et al. (2019) en Schrade et al. (2023).

1. Bedrijfstype & rekenroute

Meest nauwkeurig. Voer uw bedrijfsspecifieke emissie in uit de KringloopWijzer.
kg NH₃/GVE/jaar
GVE
kg/koe/jaar
koeien

GVE vindt u op pagina 3 van de KringloopWijzer. NH₃/GVE op pagina 4 (BASIS > Milieu & Klimaat).

kg P₂O₅/jaar
kg/koe/jaar
kg melk/jaar
koeien
koeien
kg/koe/jaar
kg NH₃/dp/jr

* = voorlopige factor of onder discussie (RvS).

2. Parameters

kg NH₃/kg P₂O₅
kg CO₂-eq/kg melk
kg N/GVE/jaar

3. Correcties v5+

10 °C
×1,00 (jaargemiddelde)
220 mg/L
×1,00 (gemiddeld)

4. Jongvee

stuks (4,4 kg NH₃/dp/jr)
stuks (3,0 kg NH₃/dp/jr)

5. Normtoetsing

kg P₂O₅
kg NH₃/kg P₂O₅-recht

Bron: Kamerbrief 26 juni 2026. De norm geldt voor stal + mestopslag.

6. Maatregelen (ketenmodel) v6

Selecteer maatregelen per ketenstap. Reducties worden multiplicatief doorgerekend binnen en tussen stappen (WUR-methodiek Ros & De Vries 2026).

Bron (N-excretie verlaging)
0 g/kg ds
1%/gram N-excretie reductie (range 170→120 g RE/kg DS). 0%
Stal (emissie uit de stal)
0 uur
500 uur extra ≈ 7,5% reductie stalemissie (SD ±40%). 0%
Mestopslag
Aanwending (veldemissie) v6

Resultaat

NH₃ bedrijf totaal
–
kg NH₃/jaar (stal+opslag+veld)
NH₃ per koe (stal)
–
kg NH₃/koe/jaar
CO₂-eq totaal
–
ton CO₂-eq/jaar
Melk per koe
–
kg/koe/jaar
Aantal melkkoeien–
Fosfaatforfait per koe–
NH₃ per 1.000 kg melk–
CO₂-eq per kg melk–
Temperatuurcorrectie–
Melkureumcorrectie–
NH₃ jongvee–
NH₃ bedrijf (melkvee + jongvee)–

Ketenmodel NH₃ v6 iN stroomt sequentieel: excretie → stal → mestopslag → aanwending. Elke stap heeft een eigen emissiefactor (EF). Maatregelen worden multiplicatief per stap doorgerekend. Bron: WUR-rapport Ros & De Vries (2026).

N-excretie
–
kg N/jaar
NH₃ stal
–
kg NH₃/jaar
NH₃ opslag
–
kg NH₃/jaar
NH₃ aanwending
–
kg NH₃/jaar
Totaal bedrijf
–
kg NH₃/jaar
EF_stal=15% | EF_opslag=5% | EF_aanwending=variabel (afhankelijk van methode) | Correcties: temp × ureum

Broeikasgasopsplitsing v5+

Normtoetsing (stal + mestopslag) –
NORM
Huidig (stal+opslag) Na maatregelen
Maximaal toegestaan– Huidig (stal+opslag)– Na maatregelen (stal+opslag)– Overschrijding / marge–

Onzekerheidsanalyse v6 Monte-Carlo i10.000 iteraties. Elke maatregel wordt random getrokken uit een normale verdeling met μ en σ (uit WUR-rapport). Resultaat: P5–P50–P95 betrouwbaarheidsinterval op de totale emissie na maatregelen.

P5 (optimistisch)– P50 (mediaan)– P95 (conservatief)– Gemiddelde– Standaarddeviatie–
Rode lijn = norm. Groene lijn = mediaan na maatregelen. Histogram toont spreiding van 10.000 simulaties.
Let op. Dit is een indicatieve rekentool. Ketenmodel en Monte-Carlo zijn gebaseerd op WUR-rapport Ros & De Vries (2026) en peer-reviewed onderzoek, maar hebben inherente onzekerheid.

Gebruikte omrekening

RVO-fosfaatforfait melkkoeien, 2026
Melkproductiekg P₂O₅/koe/jaar
Wetenschappelijke verantwoording v6

Ketenmodel. Gebaseerd op de NEMA-methodiek zoals beschreven in WUR-rapport Ros & De Vries (2026). N stroomt sequentieel door het systeem: excretie → stalemissie → opslagemissie → veldemissie. Referentie-emissiefactoren: EF_stal = 15% van N-excretie, EF_opslag = 5% van resterende N, EF_aanwending = variabel (2–74% van TAN, afhankelijk van methode). TAN (Totaal Ammoniakaal Stikstof) ≈ 60% van totale N in mest.

Multiplicatieve stapeling. Maatregelen worden per ketenstap multiplicatief doorgerekend: (1−r₁)×(1−r₂)×... Bronmaatregelen (eiwitverlaging) verlagen de N-pool voor alle latere stappen automatisch.

Monte-Carlo onzekerheidsanalyse. 10.000 iteraties. Elke maatregelreductie wordt getrokken uit N(μ, σ²) met afkapping bij [0, 2μ]. Standaarddeviaties uit WUR-rapport Tabel 2.1. Output: P5, P50, P95 percentiel.

Temperatuurcorrectie. E(T) = E₀·exp(0,050·(T−10)). Poteko, Zähner & Schrade (2019), n=74, p<0,001, R²=0,20.

Melkureumcorrectie. +5% per 10 mg/L. Schrade et al. (2023); Van Duinkerken et al. (2011).

Veldemissie. Emissiefactoren per aanwendmethode: zodenbemester 19%, sleepvoet 26%, diepe injectie 2%, bovengronds 74% van TAN. Bron: NEMA/CBS.

Referenties:

  • Ros, G.H. & De Vries, W. (2026). Effecten van maatregelcombinaties voor vermindering van ammoniakemissies. WUR Rapport 2026.002.
  • Poteko, J., Zähner, M. & Schrade, S. (2019). Biosystems Engineering, 182, 16–28.
  • Schrade, S., Zeyer, K., Mohn, J. & Zähner, M. (2023). Sci Total Environ, 896, 165027.
  • Van Duinkerken, G. et al. (2011). J Dairy Sci, 94(3), 1099–1109.
  • IPCC (2013). AR5, WG1, Table 8.A.1 – GWP values.
  • CBS/NEMA (2024). Emissiefactoren mestaanwending.
Disclaimer. Deze calculator is ontwikkeld als indicatief hulpmiddel voor informatieve doeleinden. De uitkomsten zijn benaderingen op basis van forfaitaire waarden, wetenschappelijke literatuur en vereenvoudigde aannames. Stikstofinfo.net geeft geen enkele garantie ten aanzien van de juistheid, volledigheid of actualiteit van de berekeningen. Gebruik geschiedt geheel op eigen risico. De resultaten zijn niet geschikt als onderbouwing voor vergunningaanvragen, juridische procedures of officiële rapportages. Monte-Carlo resultaten geven een indicatie van onzekerheid maar zijn geen statistische garantie.

PDF-rapport genereren